Κυριακή, 29 Ιανουαρίου 2017

Moonlight, κριτική ταινίας

Σκηνοθεσία: Barry Jenkins
Hθοποιοί: Mahershala Ali, Shariff Earp, Trevante Rhodes, Duan Sanderson, Ashton Sanders, Alex R. Hibbert, Janelle Monae, Naomie Harris


Βραβευμένο επάξια με τη Χρυσή Σφαίρα Καλύτερου Δράματος και υποψήφιο πλέον σε 8 συνολικά κατηγορίες για το χρυσό αγαλματίδιο.  
Μια διαχρονική ιστορία ανθρώπινης επαφής κι αυτογνωσίας. Ένα ζωτικό πορτρέτο, σε τρία κεφάλαια, της σύγχρονης ζωής ενός αφροαμερικανού κι ένας ποιητικός διαλογισμός επάνω στην ταυτότητα, την οικογένεια, τη φιλία, την αγάπη, πλημμυρισμένος με βαθιά συμπόνια και καθολικές αλήθειες.

Αυτό που χρειάζεται επειγόντως, πρώτο πρώτο, να ειπωθεί είναι πως το "Moonlight" αρνείται να μπει στην ομάδα των τυπικών δραματικών ταινιών, με queer θεματική/αισθητική.

To σενάριο είναι βασισμένο στο ακυκλοφόρητο θεατρικό του Tarell Alvin McCraney που έχει έναν άκρως γοητευτικό τίτλο "In Moonlight Black Boys Look Blue". O Tarell Alvin McCraney έγραψε την ιστορία ενός αγοριού που μεγαλώνει στο Μαιάμι αναζητώντας την ταυτότητα του μέσα από την άκρως δυστυχισμένη και άθλια σχέση με τη ναρκομανή μητέρα του, μέσα από το συνεχές bullying που δέχεται από τα παιδιά της γειτονίας και του σχολείου του. 
Ο σκηνοθέτης Barry Jenkins πρόσθεσε ακόμη ένα κεφάλαιο στην ιστορία του "Little", αυτό της ενηλικίωσης.
Και κάπως έτσι, παρακολουθούμε μαγεμένοι την πονεμένη ιστορία του μικρού "Little", του έφηβου "Chiron" και του ενήλικα"Black". Τα γεγονότα εξελίσσονται ομαλά και κυρίως δίχως αναδρομές στο παρελθόν ή προοικονομίες, μέσα σε τρία κεφάλαια: το πρώτο ξεκινάει με τον του Little στην ηλικία των 10 ετών, που τον βρίσκει και τον παίρνει υπό την προστασία του ο Χουάν, μαζί με την κοπέλα του, Τερέσα. 

Στο δεύτερο, ο Σάιρον γνωρίζει τον έρωτα στο πρόσωπο του συμμαθητή του Κέβιν, βλέπει τη μητέρα του να εξασθενεί όλο και περισσότερο και βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα γεγονός που θα αλλάξει την πορεία της ζωής του. 
Ενώ το τρίτο κεφάλαιο μας μεταφέρει στην ενηλικίωση του χαρακτήρα.
Σενάριο και σκηνοθεσία χτίζουν ένα ρομάντζο που δεν θυμίζει σε τίποτα κάποιο άλλο φιλμ του είδους, καθώς το πρώτο δεν χρησιμοποιεί ούτε ένα κλισέ στην εξέλιξη της ιστορίας του. Και το υπέροχο είναι πως δεν απουσιάζουν μονάχα οι στερεοτυπικές ευκολίες ενός ρομάντζου αλλά και του κάθε είδους τα κλισέ. Οποιαδήποτε μορφή "ταμπέλας" παραμένει εξαφανισμένη.

Μια σκηνοθεσία που γεμάτη αυτοπεποίθηση παίζει με τις εκκωφαντικές σιωπές και το ανεβοκατέβασμα των ηχητικών κυμάτων στις καταλληλότερες στιγμές, ώστε να απογειωθεί η εσωτερική ένταση τόσο των σεναριακών προσώπων όσο και των θεατών. 
Σκηνές γεμάτες συμβολισμούς συνοδεύονται με μια απαράμιλλης ποικιλόμορφης αισθητικής, μουσική επένδυση, που δημιουργούν ένα ολόδικο τους σύμπαν. Εσύ ναι μεν είσαι θεατής της αλλά ο τόσο ειλικρινής και καθαρός (εύσημα στη μαγευτική διεύθυνση φωτογραφίας) χαρακτήρας της σε κάνει αμέσως κομμάτι της.

Alex R. Hibbert, Ashton Sanders και Trevante Rhodes είναι οι 3 ηθοποιοί που υποδύονται τον εσωστρεφή κεντρικό χαρακτήρα στα τρία διαφορετικά κεφάλαια της ζωής του. Αυτές οι τρεις ξεχωριστές ερμηνείες δένουν υπέροχα μεταξύ τους λες και προέρχονται από τον ίδιο ηθοποιό. Ο Mahershala Ali, που είναι υποψήφιος για το όσκαρ Β' Ανδρικού ρόλου, έχοντας υιοθετήσει μια χαλαρή και κυρίως άτυπη εικόνα ντίλερ και δίχως μελαδραματισμούς ερμηνεία, καταφέρνει να μη γίνει τίποτα άλλο εκτός από την αντισυμβατική πατρική φιγούρα στην οποία ο "μικρός" βρίσκει μια αγκαλιά. Εξαιρετική είναι και Naomie Harris που παρουσιάζεται ως ο τραγικός χαρακτήρας της μητέρας.
Το πανέμορφο φινάλε έρχεται να φέρει τα πάνω κάτω.
Όλη η ένταση, όλη η (κρυφή) έλξη, όλος ο πόθος, η γοητεία, η αλήθεια, που τόσο καιρό δεν τολμούσαν να βγουν στην επιφάνεια, εκρήγνυνται λες και είναι ηφαίστεια
, στην τελευταία σκηνή.
Βγαίνεις από την αίθουσα (βασικά δεν θέλεις να βγεις, δεν θέλεις να τελειώσει), γεμάτος-η εκστασιασμό και μαγεία.
Nιώθεις ότι ήταν η πρώτη φορά που παρακολούθησες μια δραματική ταινία. Και όντως αυτό ακριβώς συνέβη. Πρώτη φορά παρακολούθησες μια ΤΕΤΟΙΑ δραματική ταινία. 


Βαθμολογία 5/5
Παρασκευή Γιουβανάκη

Παρασκευή, 20 Ιανουαρίου 2017

«Πρόγευμα στο Τίφανις»: μικρά trivia μιας μεγάλης ταινίας

Μια τολμηρή για την εποχή της ρομαντική κομεντί, βασισμένη στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Τρούμαν Καπότε, με την Όντρεϊ Χέπμπορν στο ρόλο που την μεταμόρφωσε σε απόλυτο κινηματογραφικό είδωλο (και αρχικά είχε απορρίψει η Σίρλεϊ Μακ Λέιν!).
- Ο Χένρι Μαντσίνι έγραψε το κομμάτι «Moon River» ειδικά για την Χέπμπορν. Ο ίδιος λίγο αργότερα δήλωσε πως παρά τις πολλές εκδοχές που ακούστηκαν για το κομμάτι αυτό, μόνο η Χέπμπορν κατάφερε να το κάνει «δικό» της.

- Κατά τη διάρκεια της προπαραγωγής, ένας διευθυντής στούντιο αναφερόμενος στο κομμάτι «Moon River» είπε «Νομίζω ότι το πρώτο πράγμα που μπορούμε να κάνουμε είναι να ξεφορτωθούμε αυτό το ηλίθιο τραγούδι». Η Χέπμπορν ακούγοντας αυτή τη δήλωση, σηκώθηκε από την καρέκλα της και φώναξε «Πάνω από το πτώμα μου!». Ευτυχώς, το κομμάτι παρέμεινε στην ταινία.

- Tα Τίφανις για πρώτη φορά από τον 19ο αιώνα,  άνοιξαν τις πόρτες τους μια Κυριακή, μόνο και μόνο για να πραγματοποιηθεί το γύρισμα της αντίστοιχης σκηνής.

- H Χόλι υποτίθεται πως είναι 19 όταν γνωρίζει τον Πολ. Στην πραγματικότητα η Χέπμπορν ήταν 31 ετών.

- Το σφύριγμα της Χόλυ, όταν καλεί ταξί για τον Πολ, είναι στην πραγματικότητα ντουμπλάζ. Η Χέπμπορν προσπάθησε να μάθει να σφυρίζει χρησιμοποιώντας τα δύο δάχτυλα, αλλά ποτέ δεν κατάφερε να βγάλει ένα δυνατό σφύριγμα.

- Το μικρό μαύρο φόρεμα την πρωταγωνίστριας είναι από τον οίκο «Givenchy» και πλέον θεωρείται ως ένα από τα πιο εικονικά κοστούμια του 20ου αιώνα.

- Εξαιτίας των κανονισμών του Κώδικα Hays (ο κώδικας ηθικής ταινιών στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής) η ομοφυλοφιλία του Φρεντ απαγορευόταν να αναφερθεί στο φιλμ.
- Κάτι που ίσως περνά απαρατήρητο είναι ότι η Xόλυ φοράει τα ίδια φορέματα καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας, αλλάζοντας απλά τα αξεσουάρ έτσι ώστε να αλλάζει η εμφάνισή της. Το χαρακτηριστικό μαύρο φόρεμα της, εμφανίζεται τουλάχιστον τέσσερις φορές.

- Συνολικά εννέα διαφορετικές γάτες «έπαιξαν» το ρόλο του «Cat».
- Στο μικρού μήκους ντοκιμαντέρ για το «Πρόγευμα» («Breakfast at Tiffany's: The Making of a Classic», 2006), ο σκηνοθέτης Μπλέικ Έντουαρντς δήλωσε πως δεν είχε φανταστεί εκ των προτέρων τις συνέπειες που δημιουργήθηκαν από την επιλογή του κάστινγκ ενός Ευρωπαίου (Μίκι Ρούνεϊ) για το ρόλο του κινέζου Κύριου Yunioshi. «Μακάρι να μην το έκανα ποτέ...και θα έδινα τα πάντα για να το άλλαζα», είχε δηλώσει.

- Ο Τρούμαν Καπότε δεν ήταν ευχαριστημένος με την επιλογή της Χέπμπορν, καθότι προτιμούσε την Μονρόε, με αποτέλεσμα η πρώτη να συμπεριφέρεται αρκετά αμήχανα όταν ο Καπότε βρισκόταν στα γυρίσματα.

- Αν και δεν φαίνονται στην κάμερα, ήταν χιλιάδες αυτοί που παρευρέθηκαν και παρακολούθησαν το γύρισμα της σκηνής στην πασίγνωστη πλέον βιτρίνα έξω από το κατάστημα 'Τίφανις'. Αυτό προκάλεσε στην πρωταγωνίστρια πολύ άγχος με αποτέλεσμα να κάνει συνεχώς λάθη, μέχρι τη στιγμή που ένα μέλος του συνεργείου παραλίγο να πάθει ηλεκτροπληξία. To γεγονός αυτό την ταρακούνησε και έτσι κατάφερε να συγκεντρωθεί πλήρως και να ολοκληρώσει τη σκηνή.

Παρασκευή Γιουβανάκη
*αναδημοσίευση από http://www.cinemagazine.gr/

Παρασκευή, 6 Ιανουαρίου 2017

Nocturnal Animals κριτική ταινίας

Σκηνοθεσία: Tom Ford
Hθοποιοί: Amy Adams, Isla Fisher, Jake Gyllenhaal, Armie Hammer, Aaron Taylor-Johnson, Michael Shannon, Laura Linney, Kristin Bauer van Straten, Karl Glusman

Στη δεύτερη κατά σειρά ταινία του, εφτά ολόκληρα χρόνια αφότου μας μάγεψε με το "A Single Man" (που αποτελεί ξεκάθαρο λόγο για να παρακολουθήσεις τη νέα του δημιουργία), διασκευάζει ελεύθερα το μυθιστόρημα "Tony and Susan" που γράφτηκε από τον Όστιν Ράιτ το 1993. 
Στην αρχή της καριέρας της η ταινία κέρδισε το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στο τελευταίο φεστιβάλ της Βενετίας. Τώρα έχει στις τσέπες της 
τρεις υποψηφιότητες για τις Χρυσές Σφαίρες (Σκηνοθεσία, Σεναρίο, Β' Ανδρικός,-αξιοπερίεργο και άδικο που δεν δόθηκε και στην Adams υποψηφιότητα για την σπουδαία της ερμηνεία).

Σε πολύ λίγα λόγια, τα "Πλάσματα", είναι ένα φιλμ για την εκδίκηση, τον έρωτα, τη βία, την απάτη. 
O κινηματογραφιστής αφηγείται την ιστορία της Susan, μιας γοητευτικής επιμελήτριας εκθέσεων ζωγραφικής, που βιώνει ένα δυστυχισμένο γάμο.

Ένα βράδυ που είναι, για άλλη μια φορά, μόνη στο σπίτι, αποφασίζει να διαβάσει το πρώτο βιβλίο του πρώην άντρα της, Έντουαρντ , τον οποίο δεν έχει δει 19 ολόκληρα χρόνια, με τίτλο "Νυκτόβια Πλάσματα" το οποίο και της έχει αφιερώσει. Ένα το λιγότερο, βίαιο βιβλίο που θα τη βυθίσει σε σκέψεις και αναμνήσεις...
Σε περισσότερα λόγια, τα "Πλάσματα" είναι ένα φιλμ που παλεύει με τον ίδιο του τον εαυτό. Που ο σκηνοθέτης του παλεύει με τον ίδιο του τον εαυτό (ο Tom Ford έχει δηλώσει σε συνέντευξη του "Η Σούζαν είμαι εγώ").
Απόμακρος, απόλυτα μελαγχολικά στολισμένος ο κόσμος του Ford, ανοίγει την εξώπορτά του με μια εναρκτήρια σεκάνς, γεμάτη ειλικρίνεια και θράσος. Το γυμνό ενός σώματος που αντικειμενικά θεωρείται μη καλαίσθητο. Κι όμως, ετούτη η σεκάνς έχει μία ιδιαίτερη ομορφιά που εν μέρει οφείλεται στην κάμερα του σκηνοθέτη και στη Διεύθυνση φωτογραφίας.
Πριν προλάβεις να αναρωτηθείς το λόγο ύπαρξης αυτής της περίεργης σεκάνς, έρχεται η απάντηση ως κομμάτι της υπόθεσης.
Η σεκάνς αυτή αλλά και ολόκληρο το φιλμ συνοδεύονται από τη θεσπέσια μουσική του Abel Korzenioski: ένα ποίημα γραμμένο όχι από λέξεις αλλά από νότες και μελωδίες.

Mε το mindfuck τέχνασμα "ιστορία μέσα στην ιστορία" ξεδιπλώνεται η ιστορία των τραγικών χαρακτήρων. Στην ουσία είναι τρεις που συνδέονται τρομακτικά μεταξύ τους μέσα από ένα τρομακτικά καθηλωτικό μοντάζ (Joan Sobel το όνομα της μοντέρ που αξίζει να αναφερθεί).
Ιστορίες που θέλεις απλά να παραμένεις θεατής και εύχεσαι να μην είσαι ποτέ κομμάτι αυτών. Αιματοβαμμένα γεγονότα με επίκεντρο τρεις (τέσσερις για την ακρίβεια με αυτόν που υποδύεται διπλά ο Gyllenhaal) αδύναμους χαρακτήρες που μπορείς να ταυτιστείς μαζί τους επειδή πολύ απλά κανείς δεν είναι απόλυτα και πάντα δυνατός.

Τους Susan Morrow, Tony Hastings / Edward Sheffield και τον αστυνόμο Bobby Andes ερμηνεύουν οι Amy Adams, Jake Gyllenhaal και Michael Shannon, αντίστοιχα. Τρεις ηθοποιοί που πλέον δεν περιμένεις τίποτα λιγότερο από αυτούς. Γνωρίζεις πολύ καλά πως ότι και να κάνουν, όποιον ρόλο και να ερμηνεύσουν, θα δώσουν όλο το είναι τους. Ειδική μνεία στον Michael Shannon με την αινιγματική και στιβαρή φιγούρα του να κυριεύει το κάθε πλάνο εμφάνισης του.

Όλη η θλίψη, η μελαγχολία, η σιωπή, η απομόνωση, συγκεντρώνονται στο αποστομωτικό τέλος. Εδώ ο Ford μας υπενθυμίζει πόσο εξαιρετικός κινηματογραφιστής είναι. Ένα τέλος που το είχες ψιλιαστεί, η ίδια η σκηνοθεσία το προκάλεσε αυτό, μα ακόμη και στο τελευταίο πλάνο εσύ στέκεις με μια ελπίδα...

Μια ταινία-εμπειρία.

Βαθμολογία 4/5
Παρασκευή Γιουβανάκη

Δευτέρα, 2 Ιανουαρίου 2017

Τop10: Τα καλύτερα φιλμ του 2016.




1. Arrival/"Η Άφιξη" του Denis Villeneuve 

Ο Denis Villeneuve που μας καθήλωσε με τα προηγούμενα "Μέσα από τις φλόγες", "Prisoners", "Enemy",  "Sicario", καταπιάνεται για πρώτη φορά με sci-fi story που βιβλίο, αρνείται κατηγορηματικά να το πλάσει ως ένα συνηθισμένο μπλοκμπάστερ-αυτό είναι κάτι που το περιμέναμε έτσι και αλλιώς και προς ευχαρίστησή μας...μας τινάζει τα μυαλά στον αέρα. Ένα φιλμ που όχι απλά το ζεις στο πετσί σου αλλά δίνει νόημα στη δική σου ζωή μέσα από τα υπαρξιακά ερωτήματα που καλείσαι να απαντήσεις.
Ένα αριστούργημα.





2. The Neon Demon του Nicolas Winding Refn

Ένα φιλμ που δεν διστάζει να προκαλέσει, βασικά δεν φαίνεται να το νοιάζει καν (και γιατί άλλωστε;). Μιλά για τον ανταγωνισμό, τον ναρκισσισμό, το πάθος, το φθόνο, τη ψύχωση που ναρκώνει το μυαλό και την άρνηση του ανθρώπινου είδους μπροστά σε κάθε δισταγμό, με μοναδική σκέψη και στόχο να πιάσει την κορυφή.
Εν ολίγοις, στέλνει τα μηνύματα του και σε όποιον-α παραδοθούν.



3. The Handmaiden/"Η Υπηρέτρια" του Chan-wook Park

Ο σκηνοθέτης του ασύγκριτου "Οld Boy" Chan-wook Park επιστρέφει,
διασκευάζoντας το ανατρεπτικό βιβλίο "Fingersmith" της Sarah Waters. 
To original story διαδραματίζεται στην Αγγλία της Βικτωριανής εποχής, όμως ο κινηματογραφιστής το μεταφέρει στην υπό Ιαπωνικής αποικιοκρατίας Κορέα του ’30. 
Το αποτέλεσμα; Ένα φιλμικό κείμενο απόλυτου ερωτισμού και απαράμιλλης αισθητικής.
Ο Park έπλασε την πιο όμορφα παθιασμένη ταινία της χρονιάς. 
Ερεθίζει όχι μόνο το σώμα μα και το μυαλό, την καρδιά. Και αυτό ακριβώς προκαλεί ο απόλυτος ερεθισμός.




4. La La Land του Damien Chazelle

Το "La La Land" απλώνεται ομοιόμορφα σαν ένα γλυκό όνειρο στη μεγάλη οθόνη. 
Ένας φόρος τιμής στο παραμελημένο πλέον είδος του μιούζικαλ.
Έχουμε ανάγκη από τέτοιο κινηματογράφο, τέτοιες Ταινίες.




5. Rams/"Δεσμοί αίματος"  του Grimur Hakonarson
Ένα φιλμ-διαμάντι που σε παίρνει στην αγκαλιά του, σε κρατά γερά και σφικτά και σου διηγείται την ιστορία του με έναν τρόπο, πέρα για πέρα ανθρώπινο και έτσι μπολιασμένο με πετυχημένο μαύρο χιούμορ όπως είναι, μπορεί να θεωρηθεί μια καθορόαιμη σκανδιναβική ταινία που σέβεται τον εαυτό της. Βραβεύτηκε με τον Χρυσό Αλέξανδρο στο 56ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης αλλά και με το βραβείο "Ένα Κάποιο Βλέμμα" στις Κάννες.

6. The Red Turtle του Michael Dudok de Wit.

Δίχως πολλά λόγια, σχεδόν καθόλου λόγια βασικά, η "Κόκκινη Χελώνα" μας κρατά καθηλωμένους για όση ώρα έχει να μας διηγηθεί την ιστορία της. Και έχει πολλά να μας πει. Μόνο με εικόνες. Γιατί, μία εικόνα, χίλιες λέξεις.




7. Toni Erdmann της Maren Ade

Ένας πατέρας, μία κόρη και το χιούμορ-μαύρο ή άσπρο δεν έχει σημασία.
Μέσα από το ευφυέστατο δημιούργημα της Maren Ade συνειδητοποιούμε 
για τα καλά πόσο απαραίτητο στοιχείο για τη ζωή μας είναι η οικειότητα που (μπορεί να) νιώθουμε με τα άλλα άτομα και κυρίως αυτά της οικογένειας μας.




8. The Revenant /"Η Επιστροφή" του Alejandro G. Inarritu
O άνθρωπος ήταν, είναι και θα είναι ένα μικρό κομμάτι του  μεγαλείου της φύσης (τα απίστευτα πανοραμικά και εξωτερικά γενικά πλάνα απαράμιλλης αισθητικής που απεικονίζουν τα χιονισμένα ερημικά τοπία αρκούν για να μας πείσουν) και όχι κάποια ανώτερη ύπαρξη. Ένα ον που ζει και επιβιώνει χάρις σε αυτήν. Η κινηματογραφική εμπειρία με τον τίτλο "The Revenant", γυρισμένη αποκλειστικά με φυσικό φωτισμό, μας έκοψε την ανάσα.


9. Elle/"Εκείνη" του Paul Verhoeven
Προκλητική, αδίστακτη, ακομπλεξάριστη και σαρδόνια, η μεγαλειώδης επιστροφή του Verhoeven στις επιτυχίες, έχοντας μία ασυναγώνιστη Ιζαμπέλ Ιπέρ στο πρωταγωνιστικό ρόλο.



10. I, Daniel Blake του Ken Loach

Ένας σκηνοθέτης που τολμά να αγγίξει την πραγματικότητα αρνούμενος να την ωραιοποιήσει με γλυκανάλατες ευκολίες, ώστε να αρέσει στα μάτια μας. Ταινία συγκλονιστική, αληθινή, μα πάνω από όλα, επίκαιρη.





Δεν ξεχνάμε:
-The VVitch: A New-England Folktale του Robert Eggers
Το ανατριχιαστικό κομψοτέχνημα που 'κανε το '16 ακόμη πιο τρομαχτικό. 
Φτάνει πια με τις ταινίες τρόμου που τις βλέπουμε και γελάμε.

-The BFG  του Steven Spielberg
Όμορφο και καλογυρισμένο παραμύθι με κοινωνικά μηνύματα και συμπαθέστατους πρωταγωνιστές. 
Γιατί χρειαζόμαστε και αυτές τις ταινίες.

-Room/"Το δωμάτιο" του Lenny Abrahamson
Για τον πεντάχρονο Τζακ, το Δωμάτιο είναι ο κόσμος.
Ταινία με δύο υπέροχες ερμηνείες να πρωταγωνιστούν,
μια της  Brie Larson που κέρδισε το Όσκαρ, 
και μία από τον Jacob Tremblay που είναι ακόμη μια σταλιά αγοράκι.  


Παρασκευή Γιουβανάκη