Mommy κριτική ταινίας

Σκηνοθεσία: Xavier Dolan
Ηθοποιοί: Suzanne Clement, Anne Dorval, Antoine-Olivier Pilon

Το αγόρι είναι μόλις 25 χρονών και μας έχει προσφέρει κινηματογραφικά διαμάντια. Ποιο αγόρι? Ο Xavier Dolan, το "παιδί-θαύμα του σύγχρονου σινεμά" όπως πολλοί τον αποκαλούν πλέον. Δικαιωματικά ανήκει στη σπείρα των ταλαντούχων σύγχρονων δημιουργών. Παρακολουθώντας το "Mommy", καταλαβαίνουμε το γιατί. Είναι αθυρόστομο, ορμητικό μα πάνω από όλα αυθεντικό. Δεν μασάει. Κατορθώνει να είναι σπαρακτικό και συνάμα αστείο. Να είναι αληθινό. Γιατί και η ίδια η ζωή έτσι είναι. Τη μια γελάς την άλλη κλαις. 
Φιλμ, που εκτός τον άλλων, τιμήθηκε με το Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ των Καννών και Σεζάρ Καλύτερης Ξένης Ταινίας.

Το σενάριο προβληματίζεται γύρω από την ταραχώδη σχέση μάνας-γιου, θέμα που απασχόλησε τον νεαρό σκηνοθέτη και στο ντεμπούτο του. 
Μια δυναμική χήρα αναγκάζεται να επωμιστεί μόνη της όλο το βάρος της ευθύνης του ταραχοποιού, υπερκινητικού και συχνά βίαιου 15χρονου γιου της. Καθώς οι δυο τους προσπαθούν να τα βγάλουν πέρα ζώντας κάτω από την ίδια στέγη και παλεύοντας να ανταποκριθούν στις καθημερινές προκλήσεις και στις απρόβλεπτες ανάγκες του σπιτικού τους, που δοκιμάζουν διαρκώς τη σχέση τους, η Κάιλα, η παράξενη νεοφερμένη γειτόνισσα από το απέναντι σπίτι, προσφέρει καλοπροαίρετα τη βοήθειά της. Καθώς η παρουσία της στη ζωή τους γίνεται ολοένα και πιο έντονη, σταδιακά οι τρεις τους μοιάζουν να βρίσκουν μια νέα αίσθηση ισορροπίας, και μαζί ανακτούν τις ελπίδες τους για το μέλλον.

Ένας χείμαρρος από υπέροχες ερμηνείες. Ο φαινομενικά ξανθός άγγελος ερμηνεύεται σπαρακτικά από τον Antoine-Olivier Pilon (το αγόρι-θύμα στο ασπρόμαυρο video clip "College Boy", πάλι σε σκηνοθεσία Dolan). Μια ερμηνευτική πιστολιά και δεν είναι η μόνη. Η Anne Dorval ως "Mommy", ενώ είναι απίστευτα δυναμική, είναι εκπληκτικό το πως αφήνει τον χαρακτήρα της να παρασύρεται από ευαισθησία από την σιωπηλή, αινιγματική Καίλα- η εξίσου ερμηνευτικά μεθυστική  Suzanne Clement (βραβευμένη για το "Lawrence Anyways").

Ο εικονολήπτης και σκηνοθέτης καδράρει με τις σχετικά ασυνήθιστες αναλογίες 1:1. Μοιάζει παράξενη επιλογή και μερικοί ίσως τη θεωρήσουν αλαζονική (με δεδομένο τον προσωπικό χαρακτήρα του σκηνοθέτη). Και όμως με αυτόν τον κινηματογραφικό τρόπο, εσύ ως θεατής νιώθεις την ίδια αναταραχή, τον ίδιο θυμό, την ίδια έκρηξη, με τους χαρακτήρες. Οι σχέσεις των χαρακτήρων είναι αποπνικτικές, κλειστοφοβικές. Έτσι και τα πλάνα παίρνουν εύλογα τη συγκεκριμένη αποπνικτική μορφή. Το κάδρο όμως κάποιες στιγμές ανοίγει ή μάλλον..απλώνεται. Απλώνεται όταν οι χαρακτήρες βιώνουν την απόλυτη ψυχική ηδονή. Οφείλουμε να αναγνωρίσουμε στον Dolan πως πρόκειται για ένα ευφάνταστο σκηνοθετικό εφεύρημα. 

H ταινία γίνεται ακόμη πιο ερωτεύσιμη με το soundtrack που την σφιχταγκαλιάζει. Κομμάτια από Oasis, Celine Dion, Ludovico Einaudi (σε μια το λιγότερο μαγευτική μουσική σεκανς) σε βυθίζουν στον κόσμο της...

Υ.Γ  Όπως είπε και μια γνωστή μου.."O Dolan είναι ένας μικρός θεός".

Παρασκευή Γιουβανάκη
Βαθμολογία 3.5/5

Hermosa juventud /Beautiful Youth κριτική ταινίας

Σκηνοθέσία: Jaime Rosales
Ηθοποιοί: Ingrid Garcia Jonsson, Carlos Rodriguez, Inma Nieto

Η Natalia και ο Carlos είναι 20 μόλις χρονών και προσπαθούν να τα βγάλουν πέρα στην Ισπανία του σήμερα. Έχουν να αντιμετωπίσουν την ανεργία, μένουν με τους γονείς τους, έχουν όμως μία πολύ όμορφη και στοργική σχέση. Οι δύο νέοι έχουν ανάγκη από χρήματα και ελλείψει δουλειάς θα στραφούν ακόμη και στο γύρισμα ταινίας πορνό. Τα προβλήματα όμως θα μεγαλώσουν δραματικά όταν η Natalia θα μείνει έγκυος και αν και σκέφτεται την έκτρωση τελικά θα κρατήσει το παιδί, για να βρεθεί στην συνέχεια στην δραματική κατάσταση της έλλειψης χρημάτων και στην ανάγκη να συνεχίσει να μένει με την μητέρα της. Η οικονομική ανέχεια θα συνεχίσει με αποτέλεσμα η ηρωίδα να σκέφτεται την μετανάστευση στην Γερμανία.

Η Ισπανική "Όμορφη Νιότη" που απέσπασε Ειδική Μνεία Οικουμενικής Επιτροπής στο τελευταίο Φεστιβάλ των Καννών, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα ρεαλιστικής απεικόνισης της σύγχρονης κοινωνίας. Η κοινωνική κατάσταση που επικρατεί στην Ισπανία δεν είναι καθόλου μακριά από τη δική μας καθημερινότητα.

Ο σκηνοθέτης με αμέτρητα κοντινά πλάνα, αντιμετωπίζει με ρεαλισμό την κατάσταση των νεαρών πρωταγωνιστών και των γύρω προσώπων τους και δεν μασάει τα λόγια του για ότι έχει να κάνει με τη σκληρή πραγματικότητα. Είναι φανερό ότι στοχεύει στην αποτύπωση της σύγχρονης πραγματικότητας με κάθε δυνατό μέσο. Συνδυάζει υλικό με εικόνες που τράβηξαν οι ηθοποιοί τους εαυτούς τους με τις δικές τους ερασιτεχνικές συσκευές (smartphone/web-cam). Ενδιαφέρουσα και αρκετά έξυπνη η επιλογή του να δείχνει υλικό από αμέτρητες φωτογραφίες μέσω των κινητών τηλεφώνων. Με αυτήν την επιλογή μάλλον θέλει να στηλιτεύσει το γεγονός ότι σήμερα η πλειοψηφία της νεολαίας, ζει και απαθανατίζει κάθε λεπτό σχεδόν της καθημερινότητας της μέσα από τα smartphones και όλα τα συναφή. Και φυσικά βασίζεται αρκετά στις ζωντανές ερμηνείες των νεαρών και στους αυθόρμητους διαλόγους τους. Η πρωτοεμφανιζόμενη Ingrid Garcia Jonsson, είναι καταπληκτική και για αυτό υπήρξε δύο φορές υποψήφια για βραβείο ερμηνείας.

Ο τίτλος "Όμορφη νιότη" είναι ειρωνικός και έχει μια δόση πίκρας αν σκεφτούμε το περιεχόμενο της ταινίας. Με την  ολοκλήρωση της ιστορίας στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα. Όντως η νιότη είναι όμορφη, είναι από τις ομορφότερες περιόδους της ανθρώπινης ύπαρξης, αλλά οι απάνθρωπες κοινωνικές συνθήκες απαγορεύουν αυτήν την ομορφιά να ανθίσει όπως της αρμόζει. Τα χαμένα όνειρα ολοένα και πληθαίνουν..

Παρασκευή Γιουβανάκη
Βαθμολογία 3.5/5

Leviathan κριτική ταινίας

Σκηνοθεσία: Andrey Zvyagintsev
Ηθοποιοί: Vladimir Vdovichenkov, Aleksey Serebryakov, Elena Lyadova, Roman Madyanov, Anna Ukolova, Sergey Pokhodaev, Aleksey Rozin

Πολιτική παραβολή και σκληρό δράμα, με κέντρο τη σύγχρονη Ρωσία, βασισμένο στη βιβλική ιστορία του Ιώβ. Ο Θεός τον είχε προκαλέσει ρωτώντας τον αν μπορεί να σύρει με αγκίστρι τον Λεβιάθαν, ένα θαλάσσιο γιγάντιο τέρας, εννοώντας έτσι πως κάποιες δυνάμεις είναι αδύνατον να τις νικήσουμε, όπως εξίσου και να κατανοήσουμε ορισμένα πράγματα στην ανθρώπινη ζωή.  Το θρησκευτικό κομμάτι αποτελούσε ανέκαθεν ένα από τα "αγαπημένα" θέματα του Andrey Zvyagintsev, ενός από τους σημαντικότερους Ρώσους σκηνοθέτες. Με το "Leviathan" να είναι εξ' ολοκλήρου μια αυστηρή κριτική για την κάθε μορφή εξουσίας, κερδίζει τον θαυμασμό και τον προβληματισμό (μακάρι) των θεατών. Βραβεύτηκε με το βραβείο σεναρίου στις Κάννες, με Χρυσή Σφαίρα και διεκδίκησε υποψηφιότητα για Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας στην απονομή που αναμένουμε.

Οι νόμοι φυσικά και δεν ισχύουν για όλους. Όλοι λίγο πολύ το έχουμε εμπεδώσει. Ο απλός πολίτης και μεροκαματιάρης Κόλια, τολμά να τα βάλει με την εξουσία, η οποία με τη μορφή του χοντράνθρωπου-κυρίως όσον αφορά τους τρόπους του, δημάρχου, το μόνο που θέλει είναι να του πάρει με κάθε τρόπο το σπίτι, ώστε να χτίσει ότι θέλει αυτή πάνω στο ίδιο πανέμορφο σημείο... Εντάξει, σιγά το πράγμα! Ποιος δεν έχει πρόβλημα να ξεσπιτωθεί στα καλά καθούμενα? Ο Κόλια λοιπόν, έχει τέτοιο θράσος και τρέλα που είναι αποφασισμένος να κάνει τα πάντα, ώστε να μην περάσει η κατοικία που για ολόκληρα χρόνια ζούσε η οικογένειά του, στον φιλεύσπλαχνο δήμαρχο. Έτσι ξεκινάει ένας ακήρυχτος πόλεμος, με δικούς του κανόνες, και μια σειρά από γεγονότα που οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια τον ένα από τους δυο αντιπάλους σε συντριβή- δίχως πολύ σκέψη, ξέρουμε ποιος είναι αυτός. Ο ηθοποιός Roman Madyanov που υποδύεται έναν δήμαρχο που δεν διαφέρει σε τίποτα από έναν γκάνγκστερ, καταφέρνει με την ερμηνεία του, να τον κάνει ακόμη πιο μισητό και εμετικό.

Το σενάριο διαθέτει ευφυΐα και καλογραμμένους διαλόγους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο κοφτός διάλογος μεταξύ δημάρχου και Κόλια όπου φαίνονται ξεκάθαρα ποιοι είναι οι ρόλοι στην κοινωνία: 
-"Δεν αναγνωρίζεις την εξουσία?" 
-"Και τι θέλεις εξουσία?"

Eπιβλητική, εκτός από το σενάριο, είναι και η τοποθεσία όπου διαδραματίζεται η ιστορία και που ζουν οι άποροι ήρωες. Ένα φυσικό τοπίο (η χερσόνησος Κόλα της βορειοδυτικής Ρωσίας) που καθηλώνει με την ομορφιά και την απομόνωσή που το χαρακτηρίζει. Και ένα άσπρο απομεινάρι φάλαινας που ανατριχιάζει. Με το μεγαλείο της φύσης και την σκληρή πραγματικότητα που βιώνουν οι σεναριακοί χαρακτήρες, δένει αποκλειστικά το αγωνιώδες soudtrack, γραμμένο από τα χέρια του Phillip Glass (βλ. "The Hours", 2002).

Η σκηνοθετική ειρωνεία σημειώνεται στα καταλληλότερα σημεία της ταινίας: Μια εισαγγελέας βιάζεται ή μάλλον τρέχει, να ολοκληρώσει την ανάγνωση  δικαστικής απόφασης, όποια και αν είναι αυτή. Η απόφαση μιας κατηγορίας που δεν φάνηκε να προσέγγισε τη σημασία που της αξίζει από τους αρμόδιους του δικαστηρίου λόγω του ότι αναμειγνύονται "μεγάλα κεφάλια". Και το κερασάκι στην τούρτα έρχεται με την τελευταία σκηνής της θείας λειτουργίας...

Υ.Γ Είναι αναμφισβήτητα ένα κινηματογραφικό διαμάντι και ένα από τα πιο επίκαιρα έργα της χρονιάς. Η κοινωνία της Ρωσίας, δεν είναι δυστυχώς η μοναδική που βασανίζεται από μια εξουσία της διαφθοράς.

Παρασκευή Γιουβανάκη
Βαθμολογία 4.5/5